به گزارش شبکه اطلاعرسانی طلا و ارز بازار پلاتین در هفتههای اخیر در موقعیتی حساس قرار گرفته است؛ از یک سو تصمیم فدرال رزرو برای حفظ نرخ بهره و تغییرات کوتاهمدت در ارزش دلار آمریکا، فشارهای نزولی و نوسانهای مقطعی را به بازار این فلز گرانبها تحمیل کرده است و از سوی دیگر کاهش تولید در آفریقای جنوبی، چشمانداز محدود شدن عرضه جهانی را تقویت میکند. این تضاد میان عوامل پولی و بنیادی باعث شده است قیمت پلاتین در محدودههای پایینتر از اوجهای اخیر تثبیت شود، اما همچنان نشانههایی از حمایت بلندمدت در ساختار بازار دیده شود.
فدرال رزرو در نشست ماه جولای تصمیم گرفت نرخ بهره را بدون تغییر در محدوده ۳.۵۰ تا ۳.۷۵ درصد حفظ کند. این تصمیم در واکنش اولیه باعث کاهش شاخص دلار آمریکا و رشد قیمت فلزات گرانبها شد، زیرا بازارها معمولاً کاهش فشارهای پولی را بهعنوان عاملی حمایتی برای داراییهایی مانند پلاتین، طلا و نقره در نظر میگیرند. با این حال، اختلافنظر میان اعضای کمیته سیاستگذاری فدرال رزرو باعث شد فضای عدم قطعیت همچنان در بازار باقی بماند.
سه مقام فدرال رزرو در این نشست از افزایش ۲۵ واحد پایهای نرخ بهره حمایت کردند؛ موضوعی که نشان میدهد احتمال ادامه سیاستهای انقباضی هنوز بهطور کامل از بین نرفته است. بر اساس ابزار FedWatch، احتمال افزایش ۲۵ واحد پایهای نرخ بهره در نشست سپتامبر پس از تصمیم اخیر فدرال رزرو به ۶۵.۱ درصد افزایش یافت. این موضوع میتواند در ماههای آینده به یکی از عوامل اصلی نوسان قیمت پلاتین تبدیل شود.
دلار آمریکا همچنان مسیر کوتاهمدت پلاتین را تعیین میکند
یکی از مهمترین متغیرهای اثرگذار بر قیمت پلاتین، مسیر حرکت دلار آمریکا است. پس از اعلام تصمیم فدرال رزرو، شاخص دلار از سقف ۱۰۱.۶۰ واحدی اصلاح شد و به زیر سطح ۱۰۱ واحد بازگشت. افت دلار معمولاً شرایط را برای خرید فلزات ارزشمند توسط سرمایهگذاران غیر دلاری جذابتر میکند، زیرا هزینه خرید این داراییها کاهش مییابد.
با وجود این اصلاح، شاخص دلار همچنان بالاتر از سطح کلیدی ۱۰۰ واحد قرار دارد و ساختار تکنیکال آن در موقعیتی نسبتاً قدرتمند باقی مانده است. در صورت بازگشت روند صعودی دلار، فشار فروش دوباره میتواند به بازار پلاتین بازگردد؛ زیرا تقویت ارز آمریکا معمولاً موجب کاهش تقاضای سرمایهگذاری برای فلزات گرانبها میشود.
رفتار دلار در ماههای آینده به مسیر سیاست پولی آمریکا وابسته خواهد بود. اگر دادههای اقتصادی ایالات متحده همچنان از احتمال افزایش نرخ بهره حمایت کنند، بازار پلاتین ممکن است با فشار بیشتری مواجه شود. در مقابل، هرگونه نشانه از پایان چرخه افزایش نرخ بهره میتواند فضای حمایتی جدیدی برای این فلز ایجاد کند.
کاهش تولید آفریقای جنوبی؛ ستون حمایتی بازار پلاتین
در کنار عوامل پولی، سمت عرضه همچنان یکی از مهمترین محرکهای بلندمدت قیمت پلاتین محسوب میشود. آفریقای جنوبی بهعنوان بزرگترین تولیدکننده پلاتین جهان، نقش تعیینکنندهای در تعادل عرضه و تقاضای این بازار دارد. دادههای اخیر نشان میدهد تولید معدنی این کشور در ماه می نسبت به سال گذشته ۵.۴ درصد کاهش یافته است؛ نخستین افت تولید طی شش ماه گذشته.
همچنین تولید فلزات گروه پلاتین (PGM) با کاهش ۴.۴ درصدی همراه شده است. کاهش تولید در کشوری که سهم بزرگی از عرضه جهانی پلاتین را در اختیار دارد، میتواند شکاف میان عرضه و تقاضا را افزایش دهد؛ البته به شرط آنکه تقاضای صنعتی کاهش قابل توجهی نداشته باشد.
این وضعیت در حالی رخ میدهد که بخش تولیدکنندگان نیز نشانههایی از بهبود شرایط بازار را گزارش کردهاند. شرکت Valterra Platinum اعلام کرده است سود نیمه نخست سال این شرکت به دلیل رشد قیمت فلزات گروه پلاتین و افزایش حجم فروش، افزایش چشمگیری داشته است. طبق گزارش این شرکت، قیمت فلزات گروه پلاتین ۸۵ درصد افزایش یافته و حجم فروش نیز ۱۸ درصد رشد کرده است.
تقاضای صنعتی جدید؛ هوش مصنوعی و الکترونیک به دنبال نقشآفرینی در بازار پلاتین
یکی از موضوعات جدید در چشمانداز تقاضای پلاتین، نقش فناوریهای نوین و توسعه مراکز داده مرتبط با هوش مصنوعی است. Valterra Platinum اعلام کرده که مراکز داده هوش مصنوعی و صنایع الکترونیکی میتوانند در آینده به محرکهای جدید تقاضا برای پلاتین تبدیل شوند.
با این حال، این روند هنوز در مراحل ابتدایی قرار دارد و نمیتواند در کوتاهمدت جایگزین تقاضای سنتی صنعت خودرو شود. بخش خودرو، بهویژه استفاده از پلاتین در کاتالیستها، همچنان یکی از اصلیترین منابع مصرف این فلز محسوب میشود. بنابراین، رشد تقاضای فناوری اگرچه چشمانداز بلندمدت بازار را تقویت میکند، اما اثر آن در کوتاهمدت محدود خواهد بود.
قیمت پلاتین در حال حاضر زیر سطح ۱۶۰۰ دلار معامله میشود؛ سطحی که حدود ۲۴ درصد بالاتر از قیمت سال گذشته است، اما همچنان فاصله قابل توجهی با رکورد ثبتشده در ماه ژانویه دارد. این شرایط نشان میدهد ساختار بلندمدت بازار همچنان ظرفیت صعودی دارد، اما روند کوتاهمدت تحت تأثیر نوسانات ناشی از بحران تعرفهای، تنشهای ژئوپلیتیکی و سیاستهای پولی آمریکا قرار گرفته است.
ساختار بلندمدت پلاتین؛ اصلاح عمیق یا آغاز یک مرحله انباشت؟
از منظر تکنیکال، چشمانداز بلندمدت پلاتین همچنان صعودی ارزیابی میشود، اگرچه قیمت در ماههای اخیر وارد فاز اصلاحی قدرتمندی شده است. ساختار بازار نشان میدهد که پلاتین پس از یک دوره تثبیت طولانی میان سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۵، الگوی معکوس سر و شانه را بالاتر از محدوده ۶۲۵ دلار تشکیل داده است؛ الگویی که معمولاً بهعنوان نشانهای از تغییر روند بلندمدت شناخته میشود.
پس از شکست سقف تاریخی و ثبت رشد قابل توجه، قیمت وارد مرحله اصلاح شد. سایههای بلند کندلهای ماهانه در دسامبر و ژانویه و سپس افت شدید قیمت به زیر محدوده ۱۷۰۰ دلار نشان میدهد که بازار همچنان در مرحله اصلاحی قرار دارد.
در چنین شرایطی، احتمال ادامه کاهش قیمت در میانمدت وجود دارد و محدوده ۱۳۵۰ تا ۱۲۰۰ دلار بهعنوان منطقه حمایتی مهم بلندمدت زیر نظر معاملهگران قرار گرفته است. این محدوده میتواند نقطه تعیینکنندهای برای آینده بازار باشد؛ زیرا حفظ آن میتواند زمینه آغاز موج صعودی جدید را فراهم کند.
حمایت ۱۵۳۰ دلار؛ مرز تعیینکننده مسیر بعدی پلاتین
در کوتاهمدت، قیمت پلاتین همچنان زیر مقاومت کلیدی ۱۷۰۰ دلار در حال تثبیت است. کندل ماهانه منفی در ماه ژوئن و ادامه حرکت اصلاحی، احتمال تداوم فشار فروش در ماه آگوست را افزایش داده است.
مهمترین حمایت فعلی بازار در محدوده ۱۵۳۰ دلار قرار دارد. شکست این سطح میتواند مسیر حرکت قیمت را به سمت محدوده حمایتی ۱۳۵۰ تا ۱۲۰۰ دلار باز کند؛ منطقهای که از دید تکنیکال یک نقطه محوری برای روند بلندمدت پلاتین محسوب میشود.
در مقابل، بازگشت قیمت به بالای محدوده ۱۷۰۰ دلار میتواند نشانهای از پایان تدریجی فاز اصلاحی باشد و شرایط را برای حرکت دوباره به سمت اهداف بالاتر فراهم کند. در سناریوی صعودی بلندمدت، هدف بعدی بازار میتواند محدوده ۲۳۰۰ دلار باشد؛ سطحی که در صورت ترکیب عوامل بنیادی مثبت و کاهش فشارهای پولی، قابلیت دستیابی خواهد داشت.
جمعبندی: پلاتین در انتظار تعیین تکلیف دلار و عرضه جهانی
بازار پلاتین در شرایطی قرار دارد که عوامل حمایتی بلندمدت همچنان فعال هستند، اما فشارهای کوتاهمدت ناشی از دلار قدرتمند و احتمال ادامه سیاستهای سختگیرانه فدرال رزرو مانع از شکلگیری یک روند صعودی پایدار شده است.
کاهش تولید آفریقای جنوبی، رشد قیمت فلزات گروه پلاتین و افزایش احتمالی تقاضا از سوی صنایع فناوری، چشمانداز بنیادی این فلز را تقویت میکند. با این حال، مسیر آینده در کوتاهمدت بیش از هر چیز به رفتار دلار آمریکا و تصمیمهای بعدی فدرال رزرو وابسته خواهد بود.
حفظ حمایت ۱۵۳۰ دلار میتواند نشانهای از قدرت خریداران و ادامه ساختار صعودی بلندمدت باشد، اما شکست این سطح احتمال ورود بازار به یک اصلاح عمیقتر تا محدوده ۱۳۵۰ تا ۱۲۰۰ دلار را افزایش خواهد داد. در نهایت، پلاتین همچنان در مرحلهای قرار دارد که نبرد میان فشارهای پولی و محدودیت عرضه، مسیر حرکت بعدی آن را تعیین خواهد کرد.
