به گزارش شبکه اطلاعرسانی طلا و ارز، در بحبوحه تحولات پیچیده ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و بازتاب آن بر بازارهای جهانی، قیمت طلا که همواره به عنوان یک دارایی امن در برابر بحرانها شناخته میشود، در معاملات ابتدایی هفته با کاهش قابلتوجهی به نزدیک چهار هزار و چهارصد و شصت و پنج دلار در هر اونس سقوط کرد. طلا از زمان آغاز درگیریهای مسلحانه در اواخر فوریه بیش از پانزده درصد کاهش یافته و نزدیک به بیست درصد پایینتر از رکورد تاریخی خود در نزدیک پنج هزار و ششصد دلار معامله میشود. این گزارش به بررسی علتشناسی این افت قیمت میپردازد و ضمن تحلیل روندهای اقتصادی و سیاسی مؤثر، چشمانداز آینده این فلز گرانبها را ارزیابی میکند.
روند نزولی طلا و علل اصلی آن
طلا در معاملات ابتدایی آسیای روز چهارشنبه با کاهش به حوالی چهار هزار و چهارصد و شصت و پنج دلار در هر اونس رسید و مسیر نزولی خود را ادامه داد. تحلیلگران، مهمترین عوامل این کاهش را در سه محور زیر خلاصه میکنند: نخست، کمرنگ شدن امید به صلح میان ایران و آمریکا و افزایش تنشها در خاورمیانه؛ دوم، احیای نگرانیهای تورمی و تقویت انتظارات برای سیاست پولی انقباضی فدرال رزرو؛ و سوم، انتظار بازار برای انتشار گزارش اشتغال ماه مه آمریکا.
توقف مذاکرات و بنبست در تنگه هرمز
روز دوشنبه، ایران در واکنش به اقدامات اسرائیل در لبنان، تبادل پیامها با آمریکا از طریق میانجیگران را متوقف کرد و تهدید به خروج کامل از مذاکرات صلح نمود. خبرگزاری تسنیم به نقل از منابع آگاه گزارش داد که تا زمانی که اسرائیل عملیات نظامی خود در لبنان و غزه را متوقف نکند، هیچ گفتوگویی صورت نخواهد گرفت. همچنین ایران و متحدانش تصمیم به بستن کامل تنگه هرمز و فعالسازی جبهههای دیگر از جمله تنگه بابالمندب گرفتهاند.
تنگه هرمز که روزانه حدود بیست درصد از عرضه نفت جهان از آن عبور میکند، از زمان آغاز درگیریها تقریباً به طور کامل مسدود شده است. اعلام تصمیم ایران برای بستن کامل این آبراهه، بلافاصله قیمت نفت برنت و وستتگزاس اینترمدیت را بیش از هفت درصد ظرف چند ساعت افزایش داد و نگرانی از بحران انرژی جهانی را تشدید کرد.
دوگانگی مواضع؛ اظهارات روبیو در تناقض با گزارشهای میدانی
در سوی دیگر، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، روز سهشنبه در جلسه استماع کمیته روابط خارجی سنا اعلام کرد که توافق صلح میان واشنگتن و تهران «در دسترس است» و ایران «موافقت کرده جنبههایی از برنامه هستهای خود را مذاکره کند». روبیو گفت که اکنون در حال مذاکره هستند و این چشمانداز ممکن است امروز، فردا یا هفته آینده محقق شود.
به گفته روبیو، فاز اول توافق شامل بازگشایی تنگه هرمز بدون اعمال عوارض، برداشتن مینهای دریایی و توقف حملات به کشتیها خواهد بود. فاز دوم مستلزم تعهد ایران به دفع ذخایر اورانیوم با غنای بالا و مذاکره برای محدودیتهای شدید و بلندمدت یا لغو فعالیتهای غنیسازی است که ممکن است ماهها طول بکشد.
با این حال، گزارشهای رسانههای ایرانی و آمریکایی حاکی از بنبست در مذاکرات است. خبرگزاری فارس گزارش داد که مذاکرات ایران و آمریکا بر سر پیشنویس تفاهمنامه برای پایان دادن به درگیریها متوقف شده است. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، خواستههای «جدید و متناقض» آمریکا را عامل طولانی شدن مذاکرات عنوان کرده است.
احیای نگرانیهای تورمی و انتظارات انقباضی فدرال رزرو
ریکاردو اوانجلیستا، تحلیلگر بازارهای مالی، در این باره گفت که خوشبینی پیرامون مذاکرات آمریکا و ایران برای پایان دادن به بنبست در تنگه هرمز از بین رفته است. در نتیجه، قیمت انرژی افزایش یافته و نگرانیهای تورمی را احیا کرده و انتظارات انقباضی فدرال رزرو را تقویت نموده است.
شاخصهای بازار نشان میدهد انتظارات برای کاهش نرخ بهره توسط فدرال رزرو تقریباً به طور کامل از بین رفته است. بازارها احتمال افزایش نرخ بهره تا بیست و پنج واحد پایه در نشست دسامبر را قیمتگذاری کردهاند.
بت هاماک، رئیس فدرال رزرو کلیولند، روز سهشنبه هشدار داد که در صورت ادامه فشارهای تورمی، بانک مرکزی آمریکا ممکن است به زودی مجبور به افزایش نرخ بهره شود. هاماک گفت که اگر شواهد قطعی را منتظر بمانند که تورم بالا در اقتصاد ریشه دوانده است، ممکن است به تعدیلهای سیاستی بزرگتر و با هزینه بیشتر نیاز داشته باشند. تورم سالانه مصرفکننده در ایالات متحده در آوریل به بالاترین سطح از اوایل سال دو هزار و بیست و سه رسیده است.
گزارش اشتغال؛ نقطه عطف پیشروی بازار
بازارها در انتظار انتشار دادههای اشتغال ماه مه آمریکا در روز جمعه هستند. بر اساس میانگین پیشبینیهای اقتصاددانان، انتظار میرود اقتصاد آمریکا در این ماه حدود هشتاد و پنج هزار تا یکصد هزار شغل جدید ایجاد کرده باشد و نرخ بیکاری در سطح چهار ممیز سه دهم درصد باقی بماند. برای مقایسه، در ماه آوریل نرخ بیکاری نیز چهار ممیز سه دهم درصد و اشتغال غیرکشاورزی یکصد و پانزده هزار نفر ثبت شده بود.
هرگونه نشانه تضعیف در بازار کار آمریکا میتواند دلار را تحت فشار قرار داده و به طور موقت از قیمت طلا حمایت کند. در مقابل، دادههای قویتر از انتظار میتواند انتظارات انقباضی فدرال رزرو را تقویت کرده و فشار بیشتری بر طلا وارد آورد.
تحلیل تکنیکال؛ حمایتها و مقاومتهای پیشرو
از منظر تحلیل تکنیکال، محدوده قیمتی چهار هزار و چهارصد و شصت و دو دلار تا چهار هزار و چهارصد و نوزده دلار به عنوان ناحیه حمایتی با احتمال بازگشت میانگین به سمت تعادل در نظر گرفته میشود. در سوی مقابل، مقاومت اول در چهار هزار و پانصد و شصت و سه دلار و مقاومت دوم در چهار هزار و ششصد و بیست و یک دلار قرار دارد.
تحلیلگران بر این باورند که تضعیف دلار در کنار پیشرفت مثبت در مذاکرات ایران و آمریکا میتواند طلا را به سمت محدوده مقاومت چهار هزار و ششصد و پنجاه و هفت تا چهار هزار و ششصد و هشتاد و هفت دلار هدایت کند. در مقابل، تقویت مجدد دلار میتواند قیمت طلا را به زیر چهار هزار و چهارصد دلار و حتی تا چهار هزار و یکصد و نود و دو دلار سقوط دهد.
نتیجهگیری
قیمت طلا در روزهای اخیر تحت تأثیر همگرایی سه عامل کلیدی قرار گرفته است: کاهش نسبی تنشهای ژئوپلیتیکی (با وجود بنبست در مذاکرات رسمی)، انتظارات انقباضی فدرال رزرو که هزینه فرصت نگهداری طلا را افزایش داده، و انتظار بازار برای دادههای اقتصادی کلیدی (به ویژه گزارش اشتغال روز جمعه).
در حالی که خوشبینی اولیه نسبت به صلح از بین رفته، هنوز نشانههایی از آمادگی دو طرف برای ادامه مذاکرات وجود دارد. روبیو از موافقت ایران برای مذاکره بر سر جنبههایی از برنامه هستهای خبر داده، اما همزمان تأکید کرده که این روند بسیار فنی است و ماهها طول خواهد کشید.
کارشناسان معتقدند طلا در حال حاضر در یک محدوده تنگ نوسان میکند و برای تعیین مسیر آینده، نیازمند محرکهای سیاسی و اقتصادی روشنتری است. انتشار گزارش اشتغال آمریکا در روز جمعه و تحولات دیپلماتیک خاورمیانه، مهمترین عواملی هستند که معاملهگران برای پیشبینی گام بعدی بازار طلا، آنها را رصد خواهند کرد.
با وجود کاهش اخیر، طلا همچنان حدود بیست درصد بالاتر از قیمتهای قبل از شروع درگیریها در فوریه معامله میشود. در صورت تشدید مجدد تنشها در خاورمیانه یا نشانههای تضعیف اقتصاد آمریکا، فلز زرد میتواند بار دیگر جذابیت خود را به عنوان یک پناهگاه امن بازیابد. در مقابل، هرگونه پیشرفت ملموس در مذاکرات صلح و کاهش نگرانیهای ژئوپلیتیکی، احتمالاً فشار نزولی بیشتری بر قیمت طلا وارد خواهد کرد.
