شبکه اطلاع رسانی طـــــــــــلا، ســکـــــــــــه و ارز
طراحی جواهر
  • چرا طرح های خود را ثبت نمی کنید؟

    مهمترین بخش ارزش افزوده در صنعت طلا و جواهر کجاست ؟ جواب روشن است. طراحی مهمترین گام در ایجاد درآمد است. شرکتهای پیشروی داخلی و خارجی با تکیه بر طرح های جدید خود موفق به توسعه کار و کسب خود شده اند. اگر شما طرح ها و قالب های خوبی و جذابی داشته باشید می توانید آن را در اختیار هر تولید کننده داخلی و خارجی قرار دهید تا آن را برای  شما با دستمزدی معین بسازد.

    یکی از دغدغه های امروز  هر صنعتگر خلاقی در حوزه طلا و جواهر ، حفاظت از دستاوردهای  ذهنی خود در زمینه طرح های نوینی است که به منظور گسترش کسب وکار و ایجاد تمایز از سایر صنعت گران در یک رشته ، به زحمت بدان دست می یابد. وقتی یک طلاساز خوش فکر با صرف هزینه ایی قابل توجه ، طرحی را برای ساخت انگشتر نامزدی می یابد و با گذاشتن وقت لازم چگونگی پیاده کردن آنرا به کارگران کارگاه خود می آموزد ، امیدوار است که این انگشتر پس از ساخت و ارائه در ویترین جواهر فروشی ، توجه مشتریان را به خود معطوف کرده و سود خوبی به دست آورد.اینجا عامل ایجاد ثروت چیست؟ قطعا همین طرح جدید ساخته شده است که برای این تولیدکننده ثروت می تواند ایجاد کند.اگر فرد دیگری حق نداشته باشد آن را کپی کند همین طرح قابلیت آنرا دارد تا برای فرزندان این تولید کننده هم ایجاد ثروت کند.

    اما در بازار فعلی ، با سودجویی برخی ، این طرح بدون اجازه پدیدآورنده تقلید و در سطح وسیع توزیع می شود ، در اینجاست که طراح اصلی باید به نحو متناسب از ایده خود دفاع کند ، به غیر از راهکارهای پیش بینی شده در صنف تجاری آیا پیگیری حقوق چنین اشخاصی از طریق قضایی امکان پذیر است ؟

     جواب مثبت است ؛همانطور که سند مالکیت خانه یا مغازه وسیله ای است که از دارایی غیر منقول شما محافظت می کند ، گواهی ثبت طرح صنعتی شما می تواند از این ثروت و ایده شما محافظت کند و مانع سو استفاده دیگران شود. چرا که ، به موجب قانون ثبت اختراعات ، طرح های صنعتی و علایم تجاری مصوب 1376 ، صاحب یک طرح تجاری ، میتواند آنرا در اداره ثبت مالکیت صنعتی به ثبت رساند و پس طی پروسه لازم ، قانوناً مالک آن محسوب شود ، و مانند هر مالک دیگری ( اعم از اموال منقول و غیر منقول ) مورد حمایت قانونگذار واقع شود و علاوه بر برخورداری از حق استفاده انحصاری از آن و خرید و فروش آن ( واگذاری حق استفاده از آن به ثالث) ، می تواند استفاده کنندگان غیر مجاز را تحت تعقیب قضایی قرار دهد ( بند ج ماده 28 قانون فوق الذکر) اموال متجاوزین را توقیف و کلیه ضرر و زیانهای وارده به خود را دریافت دارد  .

    رسیدگی به این نوع دعاوی در صلاحیت محاکم حقوقی تهران است ( ماده 179 به بعد آیین نامه اجرایی قانون مارا الذکر ) ،لکن دارنده طرح می تواند از دادگاه محلی که کالاهای مورد ادعای وی در آنجا واقع است خواستار صورت برداری و توقیف موقت را نماید.

    اما صنعتگر محترم برای استفاده از مزایای ثبت یک طرح صنعتی ، باید شرایطی را دارا باشد ، برای مثال یک طرح برای ثبت شدن باید مشخصات مدنظر قانونگذار را دارا  باشد ، ماده  21 قانون ثبت اختراعات مصوب 1376 ، در این رابطه چنین می آورد که : «ماده ٢١ : طرح صنعتی زمانی قابل ثبت است که جدید و یا اصیل باشد. طرح صنعتی زمانی جدید است که ازطریق انتشار به طور محسوس و یا از طریق استفاده به هر نحو دیگر قبل از تاریخ تسلیم اظهارنامه یا بر حسب مورد قبل از حق تقدم اظهارنامه برای ثبت در هیچ نقط های از جهان برای عموم افشاء نشده باشد. مفاد قسمت اخیر بند (ه) و بند (و) ماده ( 4) این قانون درخصوص طرحهای صنعتی نیز قابل اعمال است . » همچنین ماده 84 آیین نامه اجرایی این قانون نیز چنین می آورد که : « ماده ۸۴ ـ طرح هاي صنعتي طرح هايي كه جديد يا اصيل نباشند؛ طرح هايي كه تنها در نتيجه عملكرد فني محصول ايجاد مي شوند؛ طرح هاي حاوي نمادها يا نشان هاي رسمي و  طرح هاي مخالف نظم عمومي يا اخلاق حسنه  قابل حمايت نيستند. طرح صنعتي در صورتي اصيل محسوب مي شود كه به طور مستقل توسط طراح پديد آمده و كپي و تقليد طرح هاي موجود نباشد، به نحوي كه از ديد يك كاربر آگاه، متفاوت از طرح هايي باشد كه قبلاً در اختيار عموم قرار گرفته است. طرح صنعتي جديد با رعايت مفاد ماده ۲۱ قانون، طرحي است كه قبل از تسليم اظهارنامه و يا قبل از تاريخ ادعاي حق تقدم، همانند آن به عموم عرضه نشده باشد.

    همچنین برای ثبت یک طرح تجاری شرایط و ضوابط دیگری هم وجود دارد که بدلیل خارج بودن از حوصله این مقاله به آنها پرداخته نمی شود.

    اما نکته دیگر آنکه ؛ طرح صنعتی بهتر است به دلیل پیچیدگی های قانونی توسط گروهی از مشاوران و کارشناسان حقوقی و صنعتی ثبت گردد.زیرا در صورت عدم توجه به جزییات و نحوه ثبت ممکن است امکان پیگیری وجود نداشته باشد و تجربه و دانش کارشناسان حقوقی می تواند پروسه ثبت را اثر بخش کند.

    در پایان لازم است به این نکته اشاره شود که برای محافظت از دستاوردهای فکری و صنعتی در گام نخست لازم است این گروه خود نسبت به محافظت از آن اقدام کنند. اگر صنعتگران خود نسبت به حفاظت از سرمایه های خود حساسیت نشان دهند آنگاه با ابزارهایی مدرن حقوقی که در کشور ما نیز وجود دارد می توان از این سرمایه محافظت کرد.

    تا زمانی که طرح طلا و جواهری را که ساخته اید  ثبت نکرده اید نمی تواند بطور مناسب از آن محافظت کنید و چه بسا ممکن است تولید کننده دیگری آن را ثبت کرده و علیه شما ادعای خسارت کند!